Edirne’de ayçiçeği üreticisinin yeni sezon fiyat tartışması 20 Eylül 2026’da yeniden gündeme geldi. Hudut Gazetesi’nin saat 14.10’da yayımladığı haberde, Trakya Birlik’in yüzde 44 yağ oranlı ayçiçeği için açıkladığı ton başına 37 bin TL ön alım fiyatının üreticilerin beklentisinin altında kaldığı aktarıldı. PamukFiyat’ta daha önce bölgede hasat ve serbest piyasa fiyatı ele alınmıştı; yeni gelişme ise Trakya Birlik’in resmi ön alım fiyatını artık açıklamış olması.
Ön alım fiyatı 37 TL
Trakya Birlik’in resmi açıklamasına göre 2026/2027 sezonunda uluslararası sözleşme standardı olan yüzde 44 yağ oranlı ayçiçeğinin ön alım fiyatı 37.000 TL/ton olarak belirlendi. Bu rakam kilogram başına 37 TL’ye karşılık geliyor. Birlik, ağustos ortasında başlayan hasat sürecinde 48 kooperatife bağlı 109 alım merkezi ve iki fabrikada toplam 235 bin 979 ton ayçiçeği alımı gerçekleştirdiğini bildirdi.
Fiyatlandırmada yağ oranı önemli. Yüzde 44 yağ baz alınacak ve bu oranın üzerindeki veya altındaki her 1 puanlık değişim için yüzde 1,5 fiyat çarpanı uygulanacak. Bu nedenle açıklanan 37 TL/kg rakamı her ayçiçeği için doğrudan aynı satış fiyatı anlamına gelmiyor.
40 yağda fiyat ne oluyor
PamukFiyat hesaplamamıza göre yüzde 44 yağda 37 TL/kg olan baz fiyat, yüzde 40 yağlı üründe dört puanlık yağ farkı nedeniyle yaklaşık yüzde 6 aşağı yönlü çarpana denk geliyor. Buna göre yüzde 40 yağlı ürünün hesaplanan karşılığı yaklaşık 34,78 TL/kg oluyor.
Bu hesap üretici açısından önemli çünkü ürünün yalnızca kilogram miktarı değil, yağ oranı da sezon sonunda elde edilecek brüt geliri doğrudan değiştiriyor. Üreticiler kendi verim ve fiyat senaryolarını ayçiçeği gelir hesabı üzerinden karşılaştırabilir, güncel seviyeleri ayçiçeği fiyatı sayfasından takip edebilir.
Üretici 40 TL bekliyordu
Hudut Gazetesi’ne konuşan Prof. Dr. Okan Gaytancıoğlu, üreticilerin yüzde 40 yağ oranındaki ürün için dahi 40 TL/kg civarında fiyat beklentisi bulunduğunu söyledi. Gaytancıoğlu ayrıca hasat dönemindeki ithalat ve gümrük politikalarının iç piyasadaki fiyat oluşumuna etkisini eleştirdi. Bu değerlendirme Gaytancıoğlu’nun görüşünü yansıtıyor; fiyat düşüşünün tek nedeninin ithalat olduğuna ilişkin resmi bir ekonomik analiz bulunmuyor.
Gözler sezon sonu fiyatında
Açıklanan rakam “ön alım fiyatı” niteliğinde. Trakya Birlik, sezon tamamlandıktan ve alınan ürünler değerlendirildikten sonra oluşabilecek ilave gelirlerin üretici ortaklara dağıtılmasının mümkün olabileceğini de belirtti. Bu nedenle sezon sonunda üreticinin eline geçecek nihai tutar mevcut ön fiyatın üzerinde gerçekleşebilir, ancak şu aşamada kesin bir ek ödeme miktarı açıklanmış değil.
Sizce yüzde 44 yağ için açıklanan 37 TL/kg ayçiçeği üreticisinin bu yılki maliyetlerini karşılamaya yeter mi? Görüşünüzü yorumlarda paylaşabilirsiniz.
