Diyarbakır İl Tarım ve Orman Müdürlüğü, 2026 pamuk hasat sezonu için üreticileri ve pamuk toplama makinesi sahiplerini yakından ilgilendiren kuralları açıkladı. Müdürlüğün 7 Eylül 2026 tarihli resmi duyurusuna göre makineli pamuk hasadında ürün kayıp oranının %4’ü geçmemesine dikkat edilmesi gerekiyor. İl ve ilçe müdürlüklerinde görevli teknik personelin hasat döneminde tarla kontrolleri ve ürün kaybı denetimleri gerçekleştireceği de açıklandı.
Tarlada kalan pamuk artık daha önemli
Pamuk üretiminde hasat, aylar süren üretim sürecinin son aşaması. Ancak pamuk toplama makinesinin yanlış ayarlanması, uygun olmayan çalışma koşulları veya operatör hataları ürünün bir bölümünün tarlada kalmasına neden olabiliyor.
Diyarbakır İl Tarım ve Orman Müdürlüğünün yayımladığı 2026 yılı makineli pamuk hasadı duyurusunda özellikle bu konuya dikkat çekildi. Resmi açıklamaya göre makineli hasat sırasında ürün kayıp oranının %4’ü geçmemesi gerekiyor.
Bu oran çiftçi açısından küçümsenecek bir rakam değil. Örneğin yalnızca matematiksel olarak düşünüldüğünde 10 tonluk bir ürünün %4’ü 400 kilograma karşılık geliyor. Bu örnek herhangi bir tarlada gerçekleşmiş kayıp miktarı değil; %4 oranının üretici açısından ne ifade ettiğini göstermek amacıyla yapılan hesaplamadır.
Bu nedenle hasat sırasında yalnızca makinenin tarlayı ne kadar hızlı tamamladığına değil, arkasında ne kadar pamuk bıraktığına da bakılması gerekiyor.
Pamuk toplama makinesinin operatörüne dikkat
Resmi duyurudaki dikkat çekici maddelerden biri de makine operatörleriyle ilgili.
Diyarbakır İl Tarım ve Orman Müdürlüğüne göre pamuk hasadının, gerekli sürücü veya operatör belgesine sahip olmayan kişilere yaptırılmaması gerekiyor. Kullanıcının G sınıfı sürücü belgesinde gerekli kodun bulunması veya Pamuk Toplama Makinası Operatör Belgesine sahip olması isteniyor.
Ayrıca kullanılacak pamuk toplama makinesinin Ziraat Odasına tescilli, tescil belgeli ve plakalı olması gerektiği belirtiliyor.
Bu yıl denetim tarafında da hazırlık yapıldı. Diyarbakır İl Tarım ve Orman Müdürlüğünün 4 Eylül 2026 tarihli açıklamasına göre, pamuk hasadında görev yapacak teknik personele 31 Ağustos-4 Eylül 2026 tarihleri arasında “2026 Yılı Pamuk Toplama Makineleri ile Hasat Kontrolör Kursu” verildi. Eğitimde makineli hasatta kontrol ve denetimin usul ve esasları ele alındı.
Hasat başlamadan sözleşme yapılması isteniyor
Üreticiyi doğrudan ilgilendiren bir başka ayrıntı ise hasat hizmetinin nasıl alınacağı.
İl Müdürlüğü, pamuk toplama makinesi sahibi veya hizmet sağlayıcıyla hukuken geçerli bir sözleşme yapılmasını ve hasat ücretinin bu sözleşmede belirtilmesini istiyor. Kurum ayrıca sözleşme örneklerinin İl ve İlçe Tarım ve Orman Müdürlüklerinden temin edilebileceğini belirtiyor.
Bu ayrıntı özellikle hasat döneminde makine sahibi ile üretici arasında yaşanabilecek anlaşmazlıklar açısından önemli.
Resmi duyuruya göre üreticilerin hasat sırasında meydana gelen ürün kaybını da takip etmesi gerekiyor. Fazla ürün kaybına neden olan pamuk toplama makinesi operatörlerinin hasat devam ederken en yakın İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğüne bildirilmesi isteniyor.
Yani çiftçinin makine tarladan çıktıktan sonra değil, hasat devam ederken makinenin arkasındaki kaybı kontrol etmesi önem taşıyor.
Yangın önlemleri de açıklandı
Pamuk hasadındaki kurallar yalnızca ürün kaybıyla sınırlı değil.
Diyarbakır İl Tarım ve Orman Müdürlüğünün açıklamasına göre pamuk toplama makinesinde en az 1 tonluk su tankeri ve 2 adet 6 kilogramlık yangın söndürücü bulundurulması gerekiyor.
Böylece 2026 hasat döneminde hem ürün kaybının azaltılması hem de hasat güvenliğinin sağlanması hedefleniyor.
İl Müdürlüğü teknik personelinin hasat döneminde tarla kontrolleri ve ürün kaybı denetimleri gerçekleştireceğini de ayrıca duyurdu.
Çiftçi makinenin arkasını kontrol etmeli
Hasatta birkaç puanlık kayıp ilk bakışta küçük görünebilir. Ancak yüzlerce dekar alanda üretim yapan bir işletmede tarlada kalan ürün miktarı büyüyebilir.
Bu nedenle üretici açısından hasat günü yapılabilecek en basit kontrollerden biri, pamuk toplama makinesi birkaç sıra ilerledikten sonra makinenin arkasındaki zemini ve bitki üzerindeki toplanmamış pamuğu kontrol etmek.
PamukFiyat.com’daki maliyet ve randıman araçları üretim sonunda elde edilen sonucu hesaplamaya yardımcı olurken, tarlada gerçekleşen hasat kaybının da ayrıca dikkate alınması gerçek gelir hesabını daha doğru hale getirebilir.
2026 sezonunda pamuk hasadı yaygınlaştıkça makine ayarı, operatör deneyimi ve hasat kaybı daha fazla gündeme gelecek.
