Tarım arazisi sahiplerini ve yeni arazi kiralamak isteyen çiftçileri ilgilendiren uygulamada yeni aşamaya geçildi. Gıda Bülteni'nin 15 Eylül 2026 saat 16.34'te yayımladığı habere göre Tarım ve Orman Bakanlığı uygulaması kapsamında üst üste 2 yıl boyunca işlenmeyen tarım arazileri belirlenerek sezonluk kiraya verilebilecek. Haberde, 2026 üretim yılı için Arazi Tespit Komisyonlarının çalışmalarını tamamladığı ve kiralama kapsamındaki arazilere ilişkin ilan sürecinin 1 Eylül 2026 tarihinde başladığı bildirildi.
Her boş tarla otomatik olarak kiralanmayacak
Düzenlemenin en önemli ayrıntısı, bir tarlanın yalnızca boş görünmesinin kiraya verilmesi için yeterli olmaması.
Gıda Bülteni'nin aktardığı bilgilere göre uygulama, 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu ve bu kanun kapsamında hazırlanan yönetmeliğe dayanıyor. Kapsama girecek tarım arazisinin üst üste 2 yıl boyunca işlenmemiş olması gerekiyor. Araziler il ve ilçe düzeyinde oluşturulan Arazi Tespit Komisyonları tarafından belirleniyor.
Bu nedenle bir sezon ürün ekilmeyen her tarla doğrudan başka bir çiftçiye verilmiyor. Önce mevzuat kapsamında tespit ve ilan sürecinin tamamlanması gerekiyor.
Gıda Bülteni'nin 15 Eylül tarihli haberine göre 2026 üretim yılına ilişkin tespit çalışmaları tamamlandı. Tespit edilen ve kiralama kapsamında değerlendirilen arazilerin ilan süreci ise 1 Eylül'de başladı.
Bu nokta özellikle miras, şehir dışında yaşama veya farklı nedenlerle uzun süredir işlenmeyen arazisi bulunan vatandaşlar açısından önem taşıyor.
Tapu sahibinde kalıyor, kira bedeli arazi sahibine ödeniyor
Uygulamayla ilgili en fazla kafa karıştırabilecek konulardan biri mülkiyet.
Arazi kiraya verildiğinde tarlanın mülkiyeti devlete veya kiracı çiftçiye geçmiyor. Gıda Bülteni'nin haberinde, uygulama kapsamında arazi sahiplerinin mülkiyet hakkının korunduğu açıkça belirtiliyor. Kiralama karşılığında oluşan kira bedelinin de arazi maliklerine ödeneceği ifade ediliyor.
Yani uygulamanın amacı tarlanın sahibini değiştirmek değil, uzun süre üretim dışında kalan tarım arazisini yeniden üretime kazandırmak.
Aynı kaynak, kiralamaların sezonluk olarak gerçekleştirileceğini bildiriyor. Kiralama işlemlerinin gelen talepler doğrultusunda İl Tarım ve Orman Müdürlükleri tarafından yürütülmesi planlanıyor.
İlan aşamasından sonra gerekli mülki amir onaylarının alınması ve kesinleşen işlenmeyen tarım arazilerinin kiralama sürecine geçirilmesi öngörülüyor.
Dolayısıyla hem arazisi uzun süredir boş duran vatandaşların hem de üretim yapmak için arazi arayan çiftçilerin kendi ilindeki Tarım ve Orman Müdürlüğü duyurularını takip etmesi önem taşıyor.
Kiralayan çiftçi üretim yapabilecek
Uygulamanın diğer tarafında ise arazi sahibi olmayan veya mevcut üretim alanını büyütmek isteyen çiftçiler bulunuyor.
Gıda Bülteni'nin aktardığı uygulamaya göre kesinleşen işlenmeyen tarım arazileri, gelen kiralama talepleri doğrultusunda yeniden tarımsal faaliyete açılabilecek. Kiralama yoluyla üretime kazandırılan arazilerin Çiftçi Kayıt Sistemi'ne kaydedilmesi ve tarımsal üretim planlaması kapsamında değerlendirilmesi öngörülüyor.
Bu ayrıntı önemli. Çünkü sistem yalnızca boş duran tarlaların kiralanmasını değil, yeniden tarımsal üretime dahil edilmesini hedefliyor.
Tarım ve Orman Bakanlığının uygulamayla ulaşmak istediği temel hedefin, üretim kapasitesi bulunan ancak çeşitli nedenlerle kullanılmayan arazilerin yeniden ekonomiye kazandırılması olduğu aynı haberde belirtiliyor.
Bu süreç özellikle tarla kiralayarak pamuk, buğday, mısır, ayçiçeği veya başka ürünler yetiştiren çiftçiler açısından yeni arazi seçenekleri oluşturabilir. Ancak hangi ürünü ekmenin ekonomik olacağı yalnızca araziyi bulmakla belirlenemez. Kira, mazot, gübre, sulama, ilaçlama, hasat ve beklenen ürün fiyatının birlikte değerlendirilmesi gerekir.
Üretici bu noktada PamukFiyat.com'daki maliyet hesaplama araçlarını kullanarak özellikle pamuk üretiminde dekar başına tahmini giderini ve farklı maliyet senaryolarını karşılaştırabilir.
Arazi sahiplerinin ilanları takip etmesi önemli
Yeni uygulamada en kritik aşamalardan biri yerel ilanlar.
Gıda Bülteni'nin 15 Eylül 2026 tarihli haberine göre tespit edilen arazilerin ilan süreci 1 Eylül 2026 itibarıyla başlatıldı. İlanların ardından gerekli onay süreçleri tamamlanacak ve kesinleşen araziler için kiralama işlemlerine geçilecek.
Bu nedenle uzun süredir ekilmeyen bir tarlası bulunanların kendi taşınmazlarının durumunu İl veya İlçe Tarım ve Orman Müdürlüklerinden kontrol etmesi yararlı olabilir. Arazi kiralayarak üretim alanını büyütmek isteyen çiftçiler açısından da aynı müdürlüklerin açıklamaları önemli olacak.